Cykoria. Warzywo, które większość z nas omija w sklepie szerokim łukiem. Gorzki smak, dziwny wygląd, nie wiadomo co z tym zrobić. Łatwiej sięgnąć po sprawdzone sałaty czy ogórki. Ale jest pewien prosty trik, który zamienia ten gorzki smak w zaletę. Odkryjesz wtedy warzywo, które zimą, gdy brakuje świeżych lokalnych produktów, staje się prawdziwym skarbem.
Sezon na cykorię trwa od października do marca. To właśnie wtedy większość z nas rozgląda się za czymś więcej niż tylko kapustą czy burakami. Co ważne, cykorię uprawia się w Polsce i sąsiednich krajach, więc nie kupujemy czegoś, co przyleciało do nas z drugiego końca świata. Ale to nie wszystko. Cykoria jest prawdziwą skarbnicą cennych składników odżywczych. Te substancje goryczkowe, których tak many unikamy, są w rzeczywistości niezwykle korzystne dla naszego trawienia i ogólnego zdrowia.
A ten gorzki smak? Można go zminimalizować, a czasem nawet wykorzystać jako ciekawy akcent smakowy, który z nudnych sałatek zrobi coś o wiele bardziej interesującego. Zdumiewające, jak jeden prosty trik może wszystko zmienić.
Jak wybrać idealną cykorię?
Najlepiej szukać jej na lokalnych targach, bezpośrednio od rolników. Jeśli jednak wybierasz sklep, zwróć uwagę na kilka rzeczy. Dobra cykoria powinna być twarda i jędrna, bez żadnych brązowych czy zaschniętych miejsc. Co do zasady, mniejsze główki mają łagodniejszy, mniej gorzki smak. Im bielsze liście, tym łagodniejszy smak; zielone liście to sygnał większej goryczy.
W sklepach najczęściej znajdziesz białą cykorię, ale czasem trafi się też odmiana czerwona. Jej smak jest delikatniejszy i mniej gorzki. Pamiętaj, że cykoria w lodówce wytrzyma kilka dni. Przed przygotowaniem warto ją opłukać i wyciąć głąb – to właśnie on jest najbardziej gorzki i ma zdrewniałą konsystencję.
Cykoria na surowo w sałatkach
Jeśli myślisz o cykorii w sałatkach, wybieraj mniejsze główki o łagodniejszym smaku. Liście najlepiej pokroić w cienkie paski – dzięki temu lepiej połączą się z innymi składnikami, a gorycz nie będzie tak wyczuwalna.
Co najlepiej komponuje się z cykorią na surowo?
- Owoce: cytrusy, jabłka lub gruszki. Ich naturalna słodycz świetnie równoważy gorycz. Klasyczne połączenie to cykoria z pomarańczą.
- Sery: te o wyrazistym smaku, jak gorgonzola czy feta, tworzą ciekawy kontrast.
- Orzechy i sos: prażone orzechy oraz lekko słodki sos idealnie dopełnią całości.
Najprostszy wariant sałatki? Paski cykorii, pokrojone jabłko, garść orzechów włoskich i sos na bazie jogurtu naturalnego, soku z cytryny i odrobiny miodu. Proste, szybkie i pyszne.
Pieczona cykoria: gorzki smak zamienia się w słodycz
I oto jest nasz sekretny trik, który zmienia wszystko. Kilka minut na patelni wystarczy, by cykoria straciła większość swojej goryczy. Zamiast tego pojawia się delikatny, orzechowy i lekko słodki smak. To jest moment, w którym naprawdę można ją polubić.
Przekrój główkę cykorii wzdłuż na pół i usuń głąb. Rozgrzej na patelni odrobinę oliwy lub masła. Ułóż połówki cykorii przeciętą stroną do dołu. Smaż przez około 3-4 minuty, aż spód ładnie się zarumieni. Następnie odwróć i smaż jeszcze przez parę minut. Na koniec dopraw solą, pieprzem i skrop cytryną. Efekt to skarmelizowane, miękkie warzywo, które świetnie nadaje się jako dodatek do obiadu albo na pyszny tost z serem.
Duszenie: jeszcze delikatniejsza wersja
Jeśli marzysz o wyjątkowo delikatnej cykorii, najlepszym rozwiązaniem będzie jej duszenie. Przekrój główki na pół i ułóż w rondlu lub na patelni z wysokimi brzegami. Zalej wodą do około połowy wysokości. Dodaj odrobinę soku z cytryny – to zapobiegnie ciemnieniu cykorii. Zagotuj, zmniejsz ogień i duś pod przykryciem około 15 minut. Cykoria powinna być miękka, ale nadal zachować swój kształt.
Po ugotowaniu wyjmij ją z wody i dopraw do smaku. Możesz dodać szczyptę cukru do wody podczas duszenia, wtedy cykoria będzie jeszcze łagodniejsza w smaku.
Blanszowanie: najszybszy sposób
Gdy czasu jest naprawdę niewiele, niezawodne będzie szybkie blanszowanie. Zagotuj w garnku osoloną wodę. Wrzuć całe główki cykorii i gotuj przez 5 minut. Wyjmij i natychmiast schłódź w zimnej wodzie – dzięki temu cykoria pozostanie jędrna i chrupiąca.
Po blanszowaniu można ją jeść na ciepło lub zimno, doprawioną oliwą i ulubionymi przyprawami.
Pieczenie w piekarniku: gdy masz więcej czasu
Pieczenie w piekarniku sprawia, że cykoria staje się niezwykle łagodna i miękka, ale wymaga to nieco więcej czasu. Przekrój główki na pół lub rozdziel liście. Ułóż je w naczyniu żaroodpornym wysmarowanym oliwą. Skrop dodatkowo oliwą, posyp solą, pieprzem i świeżymi ziołami.
Piecz w temperaturze 180°C przez około 20-25 minut. W ostatnich 5 minutach możesz posypać danie startym serem – pięknie się zarumieni.
Warzywo zimowe, które warto poznać
Cykoria nie jest może najprostszym warzywem. Ale gdy poznasz sposoby jej przygotowania, staje się jednym z najciekawszych zimowych odkryć. Delikatna i słodka po upieczeniu, świeża i chrupiąca w sałatkach, kremowo miękka po uduszeniu. Jedno warzywo – mnóstwo możliwości. I żadnego gorzkiego rozczarowania. A Ty, jak najchętniej przygotowujesz cykorię?
