Już od lat obserwuję ten sam rytuał: na początku maja sąsiadka Aldona wychodzi z plecakiem i wraca wieczorem z pełnymi torbami. Gdy ją pytałam, tylko uśmiechała się tajemniczo, mówiąc: „Sezon jest krótki, trzeba zdążyć.” W tym roku w końcu się przyznała. A gdy wyjaśniła, co właściwie przynosi z lasu i do czego tego używa… zrozumiałam, dlaczego trzymała to w tajemnicy. Teraz sama przygotowuję się do wyprawy do lasu.
Ten jasnozielony „paluszek” sosny, którego większość nawet nie zauważa
W maju sosny wypuszczają młode pędy – miękkie, jasne, soczyste. Wyglądają jak małe paluszki na końcach gałęzi. Właśnie je zbierają ci, którzy wiedzą. Póki pędy są miękkie, kumulują w sobie całą moc rośliny: olejki eteryczne, witaminę C, żywice i antyoksydanty. Badania naukowe potwierdzają ich właściwości antybakteryjne i przeciwwirusowe. Jest tylko jeden problem – okno możliwości trwa zaledwie dwa, trzy tygodnie.
“Kiedy pędy zaczynają twardnieć i robić się lekko brązowe – jest już za późno,” wyjaśniła Aldona. “Wtedy cała ta moc po prostu ulatuje.”
Pięć obszarów, którym te pędy pomagają
Gdy zapytałam, do czego jej to wszystko, sąsiadka zaczęła liczyć na palcach:
Wzmocnienie odporności
Witamina C i antyoksydanty wzmacniają ochronę organizmu przed infekcjami. Przez całą zimę pije po łyżce syropu codziennie.
Poprawa dróg oddechowych
Olejki eteryczne rozszerzają oskrzela, pomagają odkrztuszać. Szczególnie korzystne dla osób pracujących w zapylonych lub zanieczyszczonych środowiskach.
Ulga dla stawów i mięśni
Nacieranie bolących miejsc nalewką poprawia krążenie i redukuje stany zapalne.
Zastrzyk energii
Fitochemikalia pomagają walczyć ze zmęczeniem, zwłaszcza w okresach wiosennego spadku formy.
Ukojenie dla systemu nerwowego
Lotne związki sosny regulują poziom kortyzolu. Sam pobyt w sosnowym lesie działa uspokajająco.
“Kiedyś na każdy kichnięcie biegłam do apteki,” przyznała sąsiadka. “Teraz – tylko do lasu, w maju.”
Jak zbierać, by nie stracić cennych substancji?
Aldona podzieliła się swoją metodą:
- Idź na spacer do sosnowego lasu w pierwszej połowie maja.
- Szukaj młodych pędów – jasnozielonych, miękkich, łatwo łamiących się. Jeśli pęd jest twardy lub już zdążył ściemnieć – odpuść, szukaj dalej.
- Do zbierania wystarczy zwykła torba. Nie potrzeba żadnych specjalnych narzędzi – pędy po prostu odrywają się palcami.
Najważniejsze jest przetworzenie ich tego samego dnia. Im dłużej pędy leżą, tym więcej cennych substancji tracisz. Aldona zawsze przygotowuje wszystko po powrocie do domu, gdy są jeszcze pełne soków.
Trzy przepisy, które łatwo odtworzysz w domu
Syrop z miodem
Słoik warstwujesz: warstwa posiekanych pędów, warstwa miodu. Zamykasz i wstawiasz do lodówki. Po kilku tygodniach miód wyciąga wszystkie dobroczynne substancje. Otrzymujesz gęsty, aromatyczny syrop, który możesz jeść łyżeczkami lub dodawać do herbaty.
Nalewka
Pędy zalewasz mocnym alkoholem – wódką lub spirytusem. Przechowujesz w ciemnym miejscu przez dwa-trzy tygodnie, od czasu do czasu potrząsając. Nadaje się zarówno do picia po kilka kropli, jak i do nacierania bolących miejsc.
Suszona herbata
Pędy suszysz w ciemnym, chłodnym miejscu. Przechowujesz w szczelnie zamkniętym słoiku. Zimą zaparzasz jak herbatę lub używasz do inhalacji parowych.
Jak zachować na cały rok?
“Maj jest krótki, a zima długa,” filozoficznie zauważyła Aldona. Dlatego przygotowuje wszystko tak, by starczyło do następnego sezonu:
- Syrop przechowuje w lodówce – wytrzymuje rok i dłużej.
- Nalewkę – w ciemnej szafce, w chłodnym miejscu.
- Suszone pędy – w szczelnych słoiczkach.
Codziennie – łyżeczka syropu do herbaty. Gdy boli plecy – naciera nalewką. Gdy dopada katar – robi inhalacje parowe z suszonych pędów.
“Wszystko z lasu, wszystko za darmo, wszystko działa,” uśmiecha się sąsiadka.
Dlaczego w tym roku i ja wybiorę się do lasu
Słuchałam Aldony i myślałam: ile razy przeszłam obok tych sosen, nawet nie zatrzymując się. Ile wiosen spędziłam w aptece, gdy odpowiedź rosła tuż za rogiem, kilka kilometrów dalej. W ten maj wybieram się z moim własnym workiem. Sezon jest krótki – trzeba zdążyć.
